Na healaíona agus sláinte

Tuigeann an Chomhairle Ealaíon 'na healaíona agus an tsláinte' mar théarma cineálach lena gcumhdaítear raon cleachtais ealaíon ar ann dóibh go príomha i suíomhanna cúram sláinte, lena dtugtar le chéile scileanna agus tosaíochtaí lucht gairme na sláinte agus lucht gairme na n ealaíon araon. Bíonn fís shoiléir ealaíne, spriocanna agus torthaí ina saintréithe maidir le dea-chleachtas ealaíon agus sláinte. Tá sé mar aidhm leis sláinte agus folláine a chur chun cinn trí fheabhas a chur ar cháilíocht na beatha agus ar rochtain chultúrtha i suíomhanna cúram sláinte. Is féidir go mbeadh gach foirm ealaíne bainteach leis na healaíona agus an tsláinte, agus go mbeadh cineálacha cur chuige éagsúla i gceist leo, lena n-áirítear táirgeadh agus cur i láthair traidisiúnta na n-ealaíon, rannpháirtíocht sna healaíona agus feabhsú comhshaoil. Déanann an Chomhairle Ealaíon idirdhealú idir cleachtas ealaíon agus sláinte agus teiripí na n-ealaíon. I gcás cleachtas ealaíon agus sláinte, is ar an taithí ar an ealaín agus ar tháirgeadh na healaíne a chuirtear an bhéim is mó, agus i gcás theiripí na n-ealaíon, tá an príomhsprioc cliniciúil. Tacaíonn an Chomhairle Ealaíon le cleachtas ina dtugtar tús áite do thorthaí ealaíne mar bhealach chun cur le sláinte agus folláine agus ní thacaíonn sí le cleachtas a bhfuil teiripe mar phríomhaidhm aige nó mar phríomhthoradh air.

I mbeartas agus straitéis na Comhairle Ealaíon um na healaíona agus an tsláinte, déantar cur síos ar na luachanna atá mar bhonn taca ag a cur chuige maidir le cleachtas ealaíon agus sláinte, agus ar ghníomhartha straitéiseacha i gcomhair na tréimhse cúig bliana 2010 - 2014. Forbraíodh an beartas agus an straitéis tar éis tréimhse comhairliúcháin agus taighde le hearnáil na n-ealaíon agus na sláinte, lenar áiríodh Comharthaí Beatha, sraith imeachtaí ealaíon agus sláinte a bhí ar siúl i nDeireadh Fómhair 2009.

Taobh istigh den Chomhairle Ealaíon, tá na healaíona agus an tsláinte faoi chúram Fhoireann na Rannpháirtíochta sna hEalaíona. Luach lárnach is ea an Rannpháirtíocht sna hEalaíona ar fud gach réimse d'obair na Comhairle Ealaíon, mar atá léirithe sa ráiteas misin atá ann faoi láthair, ina bhfuil tiomantas maidir le rochtain an phobail ar na healaíona a mhéadú mar aon lena rannpháirtíocht iontu agus a mhéad a bhfuil sé bainteach leo, chomh maith le cuidiú le healaíontóirí i ngach disciplín obair den scoth a dhéanamh.  Áirítear leis seo ealaíontóirí a bhfuil a gcleachtas bunaithe i réimse na n-ealaíon agus na sláinte.

Tá roinnt príomhghníomhaireachtaí, arna maoiniú againne, a bhfuil ról lárnach acu maidir le tacú leis na réimsí oibre sin. Dhá eagraíochtaí den sórt sin is ea Helium agus Waterford Healing Arts Trust.

Cuireann an Chomhairle Ealaíon raon leathan tacaí airgeadais ar fáil ar fud foirmeacha ealaíne agus cleachtais ealaíon, lena n-áirítear na healaíona agus an tsláinte. Déantar cur síos mion sa rannán 'Tacaíocht airgeadais' ar na tacaí, idir dhíreach agus indíreach, atá ar fáil. Áirítear leo sparánachtaí, dámhachtainí tionscadail agus taistil agus oiliúna, agus scéim an Ealaíontóra sa phobal, atá á bainistiú go seachtrach ag Create.

Ag gníomhú di mar an ghníomhaireacht forbartha do na healaíona, tá an Chomhairle Ealaíon tar éis tuarascálacha agus doiciméid staidéir a choimisiúnú nó a fhoilsiú, nó cúnamh a thabhairt ina leith, ina ndéantar cur síos ar conas a dhéanfaidh an Chomhairle iarracht soláthar agus cleachtas a shaibhriú sna healaíona ar fad, lena n-áirítear i réimse na n-ealaíon agus na sláinte. Is féidir teacht orthu sin trí chliceáil ar 'Foilseacháin'.

Tá sé d’aidhm ag Tionscadal Puppet Portal réimsí na n-ealaíon, na teicneolaíochta agus na sláinte a nascadh le chéile le cabhrú le leanaí léirithe idirghníomhacha puipéadóireachta a chruthú. Tuilleadh eolais: Tionscadal Puppet Portal

Seoladh an suíomh Gréasáin neamhspleách náisiúnta www.artsandhealth.ie Dé Céadaoin an 5 Deireadh Fómhair ag an Aire Ealaíon, Oidhreachta agus Gaeltachta, Jimmy Deenihan T.D., ag Ospidéal Déidliachta Bhaile Átha Cliath, Plás Lincoln, Baile Átha Cliath 2. I measc na gcainteoirí eile ag an ócáid bhí Pat Moylan, Cathaoirleach na Comhairle Ealaíon, agus an Dochtúir Nazih Eldin, Ceann Chur Chun Cinn na Sláinte, FSS.

Suíomh Gréasáin neamhspleách náisiúnta maidir leis na healaíona agus an tsláinte is ea www.artsandhealth.ie, agus is iad an Waterford Healing Arts Trust (WHAT) agus Create (an ghníomhaireacht náisiúnta forbartha um ealaíona comhpháirteacha i gcomhthéacsanna sóisialta agus pobail) a rinne é a fhorbairt. Chuir an Chomhairle Ealaíon tús le forbairt an tsuímh Ghréasáin agus rinne sí é a mhaoiniú mar ghné thábhachtach maidir le cur chun feidhme a Beartas Ealaíon agus Sláinte, a foilsíodh i mí na Nollag 2010.

Leis an suíomh Gréasáin nua, soláthraítear acmhainn agus pointe fócasach i gcomhair réimse éiritheach na healaíona agus na sláinte in Éirinn trí fhaisnéis, chomhairle, thacaíocht, agus nuacht, agus gintear plé idir ealaíontóirí, eagraíochtaí ealaíon, úsáideoirí seirbhísí sláinte, cúramóirí, gairmithe cúram sláinte agus daoine eile a bhfuil suim acu i réimse dinimiciúil na n ealaíon agus na sláinte.

Nóta: Tagann an íomhá ó artsandhealth.ie atá le feiceáil ar leathanach baile na Comhairle Ealaíon ón tionscadal ‘The Amulet' le Marie Brett ag Ospidéal Máithreachais Ollscoil Chorcaí (2009-2011).